Voor u geselecteerd uit Energeia Energienieuws

4 oktober 2011
IJSSELSTEIN (Energeia) - Daar stond hij, Arjan Heeren van champignonkwekerij 't Voske uit Uden. Hij zei verrast en trots te zijn dat hij maandagmiddag plaats mocht nemen op het podium bij de presentatie van de langverwachte Green Deal, naast minister Maxime Verhagen (Economische Zaken, Landbouw en Innovatie) en staatssecretaris Joop Atsma (Infrastructuur en Milieu). 't Voske is een van de 59 projecten voor schone energie die een Green Deal sluit met het kabinet. Heeren vertelde rap en enthousiast over zijn plannen om met zijn bedrijf te investeren in een energiecentrale die warmte, stroom en elektriciteit gaat leveren en draait op restanten van de gekweekte champignons. En wat hij daar voor terug van het kabinet? Heeren viel even stil. "Nou, een vergunning eigenlijk." Hij moest er zelf om lachen.

Maar volgens Verhagen moet over het afgeven van een vergunning niet te licht worden gedacht. Als het rijk die toezegging in een Green Deal niet had gedaan, had 't Voske volgens hem een lang traject in gemoeten met vele hobbels voordat er een vergunning in zicht zou komen. Een prachtvoorbeeld van een manier om zonder subsidie toch groene energieprojecten van de grond te krijgen, vindt Verhagen. "Men denkt dat je het allemaal met zakken geld moet doen."

Niet dus. Met 58 andere partijen wist het kabinet, zonder of met relatief weinig financiële steun, (niet-bindende) afspraken te maken om schone projecten te verwezenlijken. De deals lopen uiteen van de "duurzame filmproducties" door Eye-films en energiebesparing door MKB-bedrijven en de bouw van zuinige huizen in de gemeente Amsterdam. Alles werd uit de doeken gedaan op een bijeenkomst bij rioolwaterzuivering de Stichtse Rijnlanden in IJsselstein, die zelf biogas wil gaan winnen uit de derrie die daar verwerkt wordt. De hele lijst met plannen is online te vinden.

"Het mooiste is", zei Verhagen, "dat we niet iets vervelends opleggen van bovenaf, maar goede ideeën van onderaf ondersteunen." In de meeste gevallen belooft het kabinet om regels te versoepelen. Het behalen van een aandeel van 14% schone energieopwekking en 20% CO2-reductie in 2020 is volgens de CDA-man "een peulenschil" met de Green Deal. VVD en PVV geloven ook dat de projecten met steun van het rijk goed kunnen gedijen.

De oppositie daarentegen heeft weinig vertrouwen in de aangekondigde samenwerkingen. De partijen zijn vooral niet onder de indruk omdat heel veel Green Deals gesloten zijn rond plannen die er bij bedrijven en overheden toch al lagen. Fractievoorzitter Jolande Sap van Groenlinks vindt het een "gemiste kans". Volgens PVDA-man Diederik Samsom had "99%" er ook wel gekomen zonder Green Deal. Tweede Kamerlid Stientje van Veldhoven (D66) noemde de Green Deal "een gerecyclede versie van de voorstellen uit het kabinet Balkenende II". Groenlinks-Kamerlid Liesbeth van Tongeren vindt het streven van de afspraken goed, maar ze mist zicht op de effecten. Zij wil dit in kaart laten brengen door het Planbureau voor de Leefomgeving. Milieudefensie gelooft ook niet zo in de toegevoegde waarde van de afspraken. De stichting Natuur & Milieu trouwens wel, net als veel bedrijven, ook getuige de afspraken die met brancheverenigingen Energie Nederland en Netbeheer Nederland zijn gemaakt.

Groene koplopers in het bedrijfsleven zoals De Groene Zaak vinden de afspraken onduidelijk en niet stevig genoeg. Opmerkelijk is dat De Groene Zaak wel in de lijst met 59 Green Deals staat, onder het kopje "verduurzaming bedrijfsleven", maar voorzitter Martin van Rijn zegt dat er helemaal niets concreets is afgesproken. Het is volgens Verhagen de bedoeling dat het niet bij 59 projecten (-1 dus, wegens De Groene Zaak) blijft, maar dat veel partijen ook tekenen voor de papieren steun van de regering. De minister zei te hopen dat duurzaamheid met de vrijwillige samenwerking "leuk" wordt en dat de "moralistische stok om mee te slaan" zo in de kast kan blijven liggen.