English
Logo
29 juli 2014

Voor u geselecteerd uit Energeia Energienieuws

Van der Hoeven werpt 'voorrang voor duurzaam' richting prullenbak Eerste Kamer


11 oktober 2010
DEN HAAG (Energeia) - Een "inhoudelijke heroverweging" voor de invoering van een systeem van congestiemanagement is toch nodig. Dat schrijft demissionair minister Maria van der Hoeven (Economische Zaken, CDA) met betrekking tot de invoering van de nieuwe Gas- en Elektriciteitswet in een brief aan de Eerste Kamer. Maandenlang probeerde de bewindsvrouw de regels voor het op- en afschakelen van elektriciteitsproducenten bij krapte op het stroomnet door de Senaat te loodsen. De kosten van het systeem wilde ze daarbij in rekening brengen bij fossiele producenten in het congestiegebied. Daags voor de aantreding van een nieuw kabinet kondigt Van der Hoeven aan dat er toch nog maar eens goed over nagedacht moet worden. Directe aanleiding daarvoor is het advies dat de Raad van State (RVS) voor Van der Hoeven opstelde over houdbaarheid van 'voorrang voor duurzaam' in het licht van Europese wetgeving.

De voorlichting door de RVS vormt voor Van der Hoeven "aanleiding op dit moment pas op de plaats te maken waar het gaat om congestiemanagement". "Alles overziend constateer ik dat er aanleiding is voor een inhoudelijke heroverweging op dit specifieke onderdeel van het wetsvoorstel", schrijft de CDA-vrouw aan de Senaat. De demissionaire minister wil dat de rest van de voorliggende wetgeving wel in werking treedt. "Gezien het grote publieke en economische belang van de overige maatregelen in het wetsvoorstel, met name de maatregelen voor verbetering van de gasmarkt en bevordering van investeringen in de netwerken", hoopt Van der Hoeven dat het nieuwe regelpakket behalve het onderdeel 'voorrang voor duurzaam' wel wordt aangenomen.

Met welke boodschap is de RVS gekomen, waardoor de bewindsvrouw nu toch afziet van de maatregelen die ze lange tijd heeft verdedigd als de juiste methode voor congestiemanagement? De raad heeft specifiek de verenigbaarheid van het principe 'groen gaat voor en grijs betaalt' met het Europese recht onder de loep genomen. Dat zijn, ook binnen de behandeling in de Tweede Kamer, steeds de belangrijkste punten van discussie geweest met betrekking tot congestiemanagement. In de Senaat was dat niet anders. De RVS heeft het onderdeel van het wetsvoorstel hoofdzakelijk getoetst aan de derde elektriciteitsrichtlijn en de richtlijn duurzaam, allebei Brusselse wetgeving. "De derde elektriciteitsrichtlijn verbiedt discriminatie", formuleert de RVS kort maar krachtig. Het voorschotelen van de rekening van congestiemanagement aan bepaalde partijen moet "objectief, transparant en niet-discriminerend" gebeuren.

De RVS bekeek of daaraan voldaan zou worden door fossiele stroomproducenten de rekening te geven als afschakeling nodig is bij een tekort aan netcapaciteit, zoals Van der Hoeven voorstelde. Op zich ligt er nergens vast dat het niét mag, informeert de raad. Maar wat in de derde elektriciteitsrichtlijn wel vastligt is dat een netbeheerder in eerste instantie verantwoordelijk is voor het garanderen van voldoende ruimte op het net voor stroom die wordt gemaakt. Het toeschrijven van de kosten aan de fossiele energiemakers in een congestiegebied zou daarmee "op gespannen voet staan", aldus de raad. Van der Hoeven heeft in haar verdediging van de plannen steeds aangegeven dat het redelijk zou zijn om grijze producenten te laten betalen, omdat zij het meeste baat hebben bij congestiemanagement, omdat ze daarmee ondanks netkrapte toch grote nieuwe centrales kunnen neerzetten. De RVS vindt dat dit geen steek houdt. "Dit neemt [..] niet weg dat het aldus ontstaan van congestie in de eerste plaats een verantwoordelijkheid van de netbeheerder is", schrijft de raad.

Een ander argument waarmee Van der Hoeven op de proppen kwam om te verdedigen dat het goed is om de producenten te laten betalen, was het tegengaan van zogenoemde gaming. Gaming houdt in dat het onder bepaalde omstandigheden voor producenten aantrekkelijk zou kunnen zijn om file op het net te creëren, om buiten een congestiegebied te kunnen verdienen aan de compenserende omschakeling van vermogen. Door het principe 'grijs betaalt' zou die valkuil worden gedicht. De RVS is echter van mening dat de dreiging van gaming niet duidelijk genoeg is bewezen. Datzelfde geldt volgens de RVS voor het argument van Van der Hoeven dat het neerleggen van de bon bij grijze producenten ervoor zorgt dat de kosten niet uit de hand lopen. Bij systemen van congestiemanagement met socialisatie van kosten over de grens zou het fossiele stroomboeren een worst wezen hoe duur de methodiek is, omdat zij er financieel toch niet onder lijden. Ook hiervan stelt de RVS: uit de genoemde voorbeelden is vooralsnog niet af te leiden dat dit klopt.

Het is volgens de RVS niet expliciet verboden om 'voorrang voor duurzaam' zo te regelen dat grijze producenten in de buidel moeten tasten bij netkrapte in hun gebied, maar helemaal lekker strookt het niet met de uitgangspunten van de Europese richtlijnen. Waarom grijze stroommakers en niet netbeheerder Tennet -die kosten via tarieven zou socialiseren- de rekening moet krijgen is volgens de RVS "onvoldoende beargumenteerd". "Congestie wordt veroorzaakt door alle aangeboden stroom, grijs en groen", stelt de raad vast. Een objectieve rechtvaardiging om alleen de niet-duurzame groep te laten betalen, zoals het Europese recht impliciet vraagt bij congestiemanagement, ontbreekt.

Dit artikel gaat verder op de volgende pagina.

Frank Straver
f.straver@energeia.nl
Copyright©, Energeia, 2010

Dit nieuwsartikel is afkomstig uit Energeia Energienieuws, onze dagelijkse internet-nieuwskrant die toegankelijk is voor abonnees. De Energeia-nieuwsredactie brengt elke werkdag 12-15 kwalitatief hoogwaardige nieuwsartikelen. Ga voor een gratis Energeia Energienieuws proefabonnement naar Aanmelden.

Deel dit bericht:
LinkedIn Twitter
08:37
Gas Industry 2014 Register for a trial account on Benelux in Brief Energie Vakbeurs 2014 Registreer nu voor deelname aan de bijeenkomst Energy Tracker Banner webinar Neem een proefabonnement op EnergieNieuwsBE